Svoja iskustva sa posjete Hilandaru, sa Aurinim čitateljima dijeli ezoterista Zoran Petrović: Svetište čije zakone moraju poštovati i ljudi i životinje!

Manastir čuva najveću zbirku srpskih povelja, kivota, moštiju svetih, relikvija, starih ikona, ima najveći broj čudotvornih ikona u svetu, čak osam, od kojih su najvrijednije i najpoštovanije: ikona Bogorodice Trojeručice, ikona Hrista Pantokratora, koja je najljepša ikona Hrista na planeti i ikona Bogorodice Odigitrije, koja se smatra najvećim remek djelom vizantijske umjetnosti 13. vijeka.

Hilandar ili Hilendar, je srpski pravoslavni muški manastir države pravoslavnih monaha koja postoji više od hiljadu godina. Manastir je sagrađen na inicijativu Svetog Save, koji je postao monah na planini Atos 1191. godine.

Nalazi se u sjevernom dijelu Svete gore (grč. Άγιο Όρος), na poluostrvu Halkidiki odnosno trećem kraku poluostrva Halkidiki — Atosu (grč.Аτоς), u sjevernoj Grčkoj. Manastir je udaljen 2,5 km od Egejskog mora.
Hilandar je u hijerarhiji Svete gore na 4. mjestu po značaju. Posmatran spolja, manastir ima izgled srednjovjekovnog utvrđenja, s obzirom da je utvrđen bedemima koji su visoki i do 30 m. Spoljni zidovi su u prosjeku dugački 140 m i okružuju površinu koja je široka oko 75 m. Manastir je ovako utvrđen pošto je u prošlosti, kao i ostala utvrđena monaška naselja na Svetoj gori, morao da se brani od gusara.
Baština Hilandarska je vanvremenska i vanprostorna. Manastir Hilandar je prvi srpski univerzitet i jedan od najstarijih u svijetu.

Sam Sveti Sava je osnivač Duhovne Akademije Manastira Hilandara, koja živi sve vrijeme, bez prestanka do danas. Po pitanju književnosti, religije, proučavanja prirode, medicine po svim kriterijumima bio je pravi univerzitet, koji je školovao najbolje poznavaoce tog vremena.

Ljepota kakve nadaleko nema

Ovdje je najveća biblioteka rukopisne knjige srpskoga naroda, najveća zbirka bakroreznih i bakropisnih ploča, starog bogoslužbenog tekstila, starih crkvenih sasuda, drvorezbarskih djela, porcelana, zlatarskih predmeta i najljepša crkva na Svetoj Gori prema ocjeni vizantologa.

Manastir Hilandar je izgradio grčki monah svetogorac, Georgije Hilandario (grč. Γεώργιο Χιλανδάριο). Hilandar su obnovili Stefan Nemanja (u monaštvu Simeon) i njegov sin Sveti Sava 1198. godine.
Te godine je vizantijski car Aleksije III Anđel (1195—1203) Simeonu i Savi izdao zapečaćenu zlatnu bulu kojom se manastir Helandaris i svetilište u Milejama daruju kako bi mogli „služiti za primanje ljudi od srpskog naroda, što se odaju monaškom životu, baš kao god što i manastiri ivirski i amalfićanski postoje na toj Gori, oslobođeni od svake vlasti pa i od same vlasti prota te Gore”.

Car je pristao da to učini, pošto su bile ispunjene i očuvane forme, i pošto je molba imala pristanak cijelog svetogorskog bratstva. Manastir je izgrađen na ruševinama ranijeg vizantijskog manastira Helandariona, koji je osnovan početkom 11. vijeka.

Dijelovi tog najstarijeg Hilandara postoje i danas na jugozapadnoj strani manastira; to su pirg Svetog Đorđa i spoljni odbrambeni zid prema jugu i prema zapadu uz koji su iznutra prizidani konaci i trpezarija.
U periodu od 1198. do 1200. godine Simeon i Sava su podigli Crkvu Vavedenja Bogorodice (koja danas ne postoji), pirg Svetog Save, Kambanski pirg zvonara i keliju Svetog Simeona. Simeon i Sava su za obnovu manastira imali finansijsku podršku od velikog župana Stefana Nemanjića.

Kada su građevine bile gotove, sredinom 1199. godine, Nemanja je kao ktitor izdao povelju. Ovu osnivačku povelju je napisao Sava, a za nju je Nemanja dobio pristanak od velikog župana Stefana. Povelja je u originalu bila sačuvana sve do Drugog svjetskog rata, kada je stradala 6. aprila 1941. godine u bombardovanju Narodne biblioteke u Beogradu.

U međuvremenu, Sava je ponovo od vizantijskog cara izdejstvovao novu povelju, u kojoj car u potpunosti izjednačava Hilandar sa ostalim manastirima na Svetoj gori i daje mu jedan metoh, davno razrušeni manastir Zig (Ivanica) u unutrašnjosti poluostrva Halkidiki.
Monah Simeon je nakon osam mjeseci boravka u Hilandaru, umro 13. februara 1199. godine, a njegovi zemni ostaci su bili jedno vrijeme sahranjeni u Crkvi Vavedenja Bogorodice koja više ne postoji.

 Čudesna loza
Prema predanju iz groba Svetog Simeona potiče „čudesna loza” koja uvijek daje plod. Nakon očeve smrti, Sava se 1200. godine preselio u Kareju, gdje je podigao isposnicu. Tamo je najprije napisao Karejski tipik 1200. godine i to je danas najstariji dokument koji se čuva u riznici Hilandara. Sava je 1200. godine napisao Hilandarski tipik, kojim su određene norme kaluđerskog života u manastiru, kao i organizacija manastirske uprave.

Početkom 13. vijeka, Sveta gora je faktički bila pod vlašću krstaša koji su 1204. godine osvojili Carigrad, a pojavili su se i brojni pljačkaši koji su bili velika opasnost za sve manastire.Usljed toga, Sv. Sava je 1208. godine napustio Svetu goru i prenio mošti svog oca iz Hilandara u Srbiju. Sa svog posljednjeg putovanja pred smrt, Sava je iz Palestine (iz Manastira Svetog Save Osvećenog) donio najstariju i najpoznatiju hilandarsku ikonu — Bogorodicu trojeručicu.

takvim okolnostima kralj Stefan Uroš je 1262. godine iznad manastira podigao veliki pirg — kulu Preobraženja, da bi što bolje zaštitio manastir.

cedura za ulazak na Svetu Goru i posjetu njenim manastirima, naročito onome ko prvi put dolazi, može izgledati komplikovana.Posjete Svetoj Gori su ograničene i manastir Hilandar je dužan da se pridržava odgovarajuće procedure. Međutim, danas je ona znatno lakša i jednostavnija nego što je bila ranije. O tome svjedoči i sve veći broj poklonika koji tokom cijele godine, a posebno ljeti, posjećuju Svetu Goru.
Veoma je važno da se vjekovni poredak i poseban način života prilagođen monaškom podvigu očuva. Zbog svega toga, kodeks ponašanja i oblačenja se mora poštovati.

Igumanijom Svete Gore se smatra sama Bogorodica Djeva. Po drevnoj tradiciji na Svetoj Gori je na snazi AVATON (“ne kročiti”). U muške manastire u kojima važi “avaton” ne može da kroči ženska noga.
Ne samo ženska noga, nego niko ko nije najavljen za ulazak na Svetu Goru. Onima koji nisu pravoslavne vjere treba posebna dozvola za posjetu.

vetu Goru se ulazi brodom, iz pristaništa koja se nalaze u Jerisosu i Uranupolisu. Da bi se došlo na Svetu Goru, potrebno je da prethodno tražite i dobijete blagoslov za posjetu i boravak u manastiru, a zatim na dan dolaska preuzmete dozvolu za boravak na Svetoj Gori – diamonitrion (ΔΙΑΜΟΝΗΤΉΡΙΟN).
Ono što je veoma značajno za posjetu Svetoj gori je da morate da dugo planirate put. Da budete toliko spremni i odlučni da posjetite ovo sveto mjesto da na kraju kada dođete tamo u potpunosti osjetite svrhu svog puta i molitve.

Zoran Šumadinac/aura.ba

Komentari

komentara

error: Content is protected !!