Šta je zdravije, puter ili margarin?

 

Jedna od najzdravijih namirnica u ishrani je puter ili maslac, mliječni proizvod sa najmanje 80 odsto mliječne masti. Poznat hiljadama godina, puter je potpuno prirodna kompletna hrana, koja sadrži esencijalne masne kiseline, vitamine i minerale, i ne mijenja svojstva na visokim temperaturama.

Puter

Sve prednosti putera

Puter je izvor brze energije, a zanimljivo je da se ne taloži u masnim tkivima. Bogat je vitaminima koji se lako apsorbuju, a neophodni su za brojne funkcije u tijelu: od održavanja dobrog vida, do optimalnog funkcionisanja endokrinog sistema. Sadrži sve vitamine topive u mastima: A, D, E i K. Odličan je izvor vitamina A, značajnog za funkcionisanje štitaste i nadbubrežne žlijezde. Vitamin D je neophodan za apsorpciju kalcijuma, dok su snažni antioksidansi – vitamini E i K, uz mineral selen, značajni u borbi protiv slobodnih radikala. Puter je, takođe, bogat izvor joda u visokoapsorpcionoj formi. U njemu se nalazi i laurinska kiselina, važna za liječenje i prevenciju gljivičnih infekcija, kao i lecitin, koji je od izuzetne važnosti za metabolizam holesterola.

Zasićene masti u maslacu imaju snažno antitumorsko dejstvo, posebno konjugovana linolna kiselina, koja je jak antikancerogeni i imunogeni faktor. Holesterol iz putera je od suštinskog značaja za razvoj mozga i nervnog sistema djece, jer sadrži arahidonsku kiselinu, koja ima važnu ulogu u moždanoj funkciji. Takođe je važna komponenta ćelijske membrane, pa tako štiti i od crijevnih infekcija.

Ko ne smije da konzumira puter?

Iako je skoro čista mast i sadrži samo male količine mliječnog šećera (laktoze) i kazeina (vrste proteina), djeca alergična na proteine kravljeg mlijeka ne mogu da ga konzumiraju.

Margarin

Samo u malim količinama

Margarin je proizveden od biljnih ulja koja su takozvanim procesom hidrogenizacije na temperaturi od 260 stepeni dovedena u čvrsto stanje. Hidrogenizacijom se postiže bolja održivost u odnosu na ulja, bolja mazivost i ukus. Međutim, nezasićene masne kiseline se tim postupkom, uz pomoć metala kao katalizatora (najčešće nikla i aluminijuma), preko izmjenjenih masnih kiselina prevode u zasićene masti, pa margarin predstavlja mješavinu zasićenih i izmjenjenih masti. Iako ne sadrže holesterol, hidrogenisane masti su mnogo opasnije po zdravlje nego holesterol iz putera.

Izmijenjene masne kiseline imaju brojne neželjene efekte: blokiraju normalnu promjenu holesterola u jetri i doprinose porastu njegovog nivoa u krvi, uslovljavajući porast lošeg – LDL holesterola (koji je glavni podstrekač arterijskih oboljenja); smanjuju nivo dobrog – HDL Holesterol iz putera je od suštinskog značaja za razvoj mozga i nervnog sistema djece, jer sadrži arahidonsku kiselinu, koja ima važnu ulogu u moždanoj funkciji holesterola, koji štiti kardiovaskularni sistem od nepovoljnog dejstva LDL-a; povećavaju nivo jedne supstance u krvi koja predstavlja riziko faktor za kardiovaskularne bolesti. Izmijenjene masne kiseline se smatraju odgovornim za oštećenje imunog sistema i stvaranje slobodnih radikala – visokoreaktivnih molekula koji mogu da razderu ćeliju i otpočnu opasan lanac reakcija sa dugoročnim oštećenjem ćelije, uključujući i promjenu u genetskom kodu i formiranje kancerogenih ćelija. Slobodni radikali igraju važnu ulogu u degenerativnim procesima, kao i u raznim metaboličkim poremećajima. Male količine izmijenjenih masnih kiselina mogu da uzrokuju značajne alergijske reakcije, promjene krvnog pritiska i hormonske aktivnosti.

Iz svega navedenog nije teško zaključiti da je bolje koristiti puter umjesto margarina za mazanje i kuhanje, posebno kada je u pitanju ishrana najmlađih.

Komentari

komentara